Dziedziczenie ustawowe to podstawowy sposób nabycia spadku, gdy zmarły nie pozostawił testamentu lub gdy testament nie obejmuje całego majątku. W takiej sytuacji przepisy Kodeksu cywilnego jasno określają, kto i w jakiej kolejności wchodzi do kręgu spadkobierców.
1. Pierwsza grupa – małżonek i dzieci
Najbliżsi spadkodawcy mają pierwszeństwo.
• Małżonek oraz dzieci dziedziczą w równych częściach, przy czym udział małżonka nie może być mniejszy niż ¼ całości spadku.
• Jeżeli któreś z dzieci nie żyje, w jego miejsce wchodzą wnuki, a w dalszej kolejności prawnuki.
2. Druga grupa – małżonek i rodzice
Jeżeli spadkodawca nie miał dzieci, spadek przypada małżonkowi i rodzicom.
• Małżonek dziedziczy połowę spadku.
• Rodzice otrzymują drugą połowę w równych częściach.
• Jeżeli jeden z rodziców nie żyje, jego udział przypada rodzeństwu spadkodawcy.
3. Trzecia grupa – dziadkowie i ich zstępni
W przypadku braku małżonka, dzieci, wnuków i rodziców – do dziedziczenia dochodzą dziadkowie zmarłego.
• Jeśli któreś z dziadków nie żyje, jego udział przechodzi na dzieci, wnuki i dalszych zstępnych.
4. Czwarta grupa – pasierbowie
Jeżeli spadkodawca nie pozostawił żadnych krewnych powyżej, dziedziczyć mogą także pasierbowie, o ile ich rodzice biologiczni nie żyją.
5. Ostatnia instancja – gmina lub Skarb Państwa
Gdy zmarły nie miał żadnych krewnych ani małżonka, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania lub – jeśli nie da się go ustalić – Skarbowi Państwa.
6. Dlaczego warto skorzystać z pomocy kancelarii?
Choć przepisy dziedziczenia ustawowego są dość szczegółowe, w praktyce sprawy spadkowe bywają skomplikowane. Niejednokrotnie pojawiają się pytania o udziały poszczególnych osób, zachowek, odrzucenie spadku czy niejasności związane z majątkiem.
